Bố mẹ cư xử với con thế nào, khi lớn con sẽ có xu hướng bị thu hút bởi những mối quan hệ tương tự thế ‼‼ Các bố mẹ muốn con mình trở thành người thế nào và có những mối quan hệ ra sao? hãy nhìn lại cách mình cư xử với con nhé. 👉 Thời điểm tốt nhất để thay đổi là khi sinh con ra, thứ nhì là NGAY BÂY GIỜ 👌 Cha mẹ là người thầy đầu tiên dạy con về mọi điều trước khi con được đi học hay tiếp cận các kiến thức. => Nên có thể nói môi trường giáo dưỡng từ gia đình là nền tảng, vốn sống của đứa trẻ, sau học nhiều chỉ tạo ra phương tiện để con thể hiện những vốn sống đó mà thôi. Còn để phân biệt đúng hay sai hay phải thay đổi thì phải rất rất rất lâu mới nhận ra, còn thay đổi được lại là việc khác. Tới đây chắc nhiều bố mẹ vẫn còn hoài nghi tầm quan trọng của “người thầy đầu tiên” của con. 🚩 Nếu bố mẹ quá dữ, hay đánh mắng con nhiều => xu hướng đứa trẻ đi bắt nạt người khác và chấp nhận sự bắt nạt với đứa mạnh hơn mình. 👉 đòn roi chỉ đem lại sự vũ phu hoặc sự chịu đựng điều đó 🚩 Nếu bố mẹ yêu thương và tôn trọng con => xu hướng đứa trẻ luôn đặt tình yêu thương và sự tôn trọng lên mọi mối quan hệ và coi đó là điều kiện để kết bạn 👉 con luôn cảm nhận cuộc sống thật đẹp 🚩 Nếu bố mẹ luôn chia sẻ và để con được nói ra suy nghĩ của mình => xu hướng đứa trẻ rất chan hoà và bao dung với bạn bè 👉 con biết cho đi và lan toả giá trị trong cuộc sống 🚩 Nếu bố mẹ quá hà khắc => đứa trẻ thiếu tự tin và luôn để người khác chèn ép mình 👉 thế giới của con thiếu sắc màu, sẽ bị tẻ nhạt 🚩 Nếu bố mẹ quá buông lỏng, quá nuông chiều => đứa trẻ tự do thiếu sự trân trọng mọi điều xung quanh 👉 thiếu tính trách nhiệm và sống ích kỷ 🚩 Nếu bố mẹ quá ít nói, khép kín => đứa trẻ thụ động, không dám nói điều mình nghĩ, khong làm điều mình muốn, khó thể hiện được bản thân 👉 cánh cửa vô hình luôn đóng chặt tâm trí con 🚩 Nếu bố mẹ quá nặng lời => đứa trẻ khó nói lời yêu thương, dễ sát thương người khác bằng lời nói 👉 ngôn ngữ là thức ăn tâm hồn là đồ bổ hay đồ hại phụ thuộc lời nói ra. Vậy làm sao để trở thành một người bố, người mẹ đủ thông thái, đủ bao dung và thấu hiểu con đây? Suy cho cùng đích đến của những người làm cha làm mẹ chính là thành công của con, nhưng liệu chúng ta có đang quá khắt khe với con không? Sinh con ra ai cũng muốn con giỏi giang, thành công, nhưng có nhiều ba mẹ hiện nay đang đặt quá nhiều tiêu chuẩn cho con. Nói đơn giản như ba mẹ giói toán vậy con không thể học kém toán, con sẽ làm xấu mặt ba mẹ. Con phải đi học tiếng anh thật nhiều vì ba mẹ muốn con có thể có những công việc vươn ra quốc tế… Những kỳ vọng thái quá của cha mẹ có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau: do cha mẹ quá lo lắng cho tương lai con trẻ sau này; do cha mẹ muốn con thực hiện những ước mơ của mình trước đây còn dang dở; do cha mẹ đánh giá quá cao về khả năng của con cái; do sự cầu toàn của cha mẹ; do vấn đề giữ sĩ diện,… mà hoàn toàn không chú tâm đến cấu tạo não bộ vốn có ở trẻ vẫn có những giới hạn nhất định. Nhưng liệu có bao giờ ba mẹ nghĩ rằng mình đang tạo áp lực không đáng có thay vì kỳ vọng trong khả năng của trẻ để thúc đẩy sự phát triển và nỗ lực phấn đấu của con hay không? Những đứa trẻ cần học cách đối mặt với những thất bại trong tương lai. Con luôn muốn làm cha mẹ mình vui và hạnh phúc. Tuy nhiên chúng cũng cần đưa ra những ý kiến cá nhân, làm những gì chúng thực sự muốn. Thật đáng ngưỡng mộ khi cha mẹ sẵn sàng chấp nhận sự khác biệt của con, tin tưởng chúng và cho phép con được là chính mình, hỗ trợ con trong những lúc khó khăn nhất. SINH TRẮC VÂN TAY sẽ giúp BỐ MẸ: 🍀 Hiểu con hơn, biết rõ ưu - nhược điểm để giúp con phát huy đúng thế mạnh, sở trường, đầu tư đúng tố chất tiềm năng của con! 🍀 Biết các chỉ số não bộ của con 🍀 Xác định phương pháp nuôi dạy, giáo dục phù hợp nhất với đặc điểm tính cách và xu hướng phát triển não bộ của con, biết được tấm bản đồ não bộ của con 🍀 Nắm rõ thông tin về các chỉ số thông minh của con: IQ, AQ, EQ, CQ, SQ, MQ, BQ, JQ, EntQ 🍀 Định hướng tương lai cho con đúng cách dựa trên chỉ số vượt trội, đặc điểm tính cách và tài năng bẩm sinh. 🍀 Được hướng dẫn và xây dựng lộ trình phát triển chi tiết Thông qua việc làm STVT, các chuyên gia tư vấn sẽ đi sâu vào phân tích và định hướng cho cha mẹ cách thức giáo dục con đúng đắn và khoa học. Định hướng cha mẹ tập trung bồi dưỡng nhân phẩm tốt đẹp cho con ngay từ khi còn nhỏ; trong quá trình giáo dục con cần có nguyên tắc, lập trường rõ ràng, không nên quá nuông chiều con; rèn cho con sự tự giác, giữ kỉ luật và khả năng tự lập… Hơn nữa, mỗi đứa trẻ đều là duy nhất, vì vậy cha mẹ không nên áp đặt chung mà cần có cách giáo dục riêng và linh hoạt đối với từng đứa trẻ. Vì sao nên làm STVT cho con? ✅QUYẾT ĐỊNH QUAN TRỌNG: Con sắp phải đưa ra những lựa chọn lớn – chọn trường, chọn ngành, lập kế hoạch cho tương lai. STVT sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về khả năng và sở thích của con, từ đó hỗ trợ con trong việc lựa chọn phù hợp. ✅GIẢM ÁP LỰC HỌC TẬP: Cha mẹ lo lắng về áp lực học tập đè nặng lên con? STVT sẽ giúp cha mẹ nhận diện được phong cách học tập của con, từ đó giúp con học hiệu quả hơn mà không cảm thấy quá tải. ✅CẢI THIỆN MỐI QUAN HỆ: Nếu con ngày càng trở nên kín đáo, dành nhiều thời gian riêng tư và ít chia sẻ với cha mẹ, báo cáo STVT có thể cung cấp cái nhìn sâu sắc vào tâm lý của con, giúp cha mẹ hiểu con hơn và xây dựng mối quan hệ gần gũi.

** TUYỂN DỤNG QUẢN GIA CAO CẤP - LƯƠNG HẤP DẪN 12TR - 18TR! ** Bạn là người phụ nữ miền Bắc/Hà Nội, dưới 50 tuổi, có kinh nghiệm giúp việc hoặc kỹ năng nội trợ xuất sắc? Bạn đang tìm kiếm một công việc ổn định, thu nhập cao và môi trường làm việc chuyên nghiệp? Gia đình chúng tôi đang tìm kiếm một Quản gia Cao cấp tận tâm, chu đáo để hỗ trợ các công việc gia đình. Công việc của bạn: Quản lý và điều hành các công việc gia đình hàng ngày. Dọn dẹp, vệ sinh nhà cửa, đảm bảo không gian sống luôn sạch sẽ, gọn gàng. Nấu các bữa ăn gia đình ngon miệng, đảm bảo dinh dưỡng. Mua sắm đồ dùng, thực phẩm cần thiết cho gia đình. Sắp xếp, quản lý đồ đạc trong nhà. Thực hiện các công việc khác theo yêu cầu của gia chủ. Chúng tôi tìm kiếm bạn nếu: Bạn là nữ, dưới 50 tuổi. Bạn có quê quán ở khu vực phía Bắc và Hà Nội. Bạn có giọng nói dễ nghe, không ngọng, không nói giọng địa phương. Bạn có ngoại hình ưa nhìn, tác phong gọn gàng, chỉn chu. Bạn có kinh nghiệm giúp việc tối thiểu 02 năm hoặc kỹ năng nội trợ (dọn dẹp, nấu ăn) tốt. Bạn là người trung thực, cẩn thận, có trách nhiệm cao. Không yêu cầu bằng cấp. Bạn sẽ nhận được: Mức lương hấp dẫn: 12tr - 18tr (thỏa thuận theo năng lực và kinh nghiệm). Môi trường làm việc chuyên nghiệp, thân thiện. Các chế độ phúc lợi tốt. ** Cách thức ứng tuyển:** Gửi CV của bạn qua email: info@vestab.vn Hoặc liên hệ qua số điện thoại: 092 294 88 88 để biết thêm chi tiết. Hãy gia nhập gia đình chúng tôi và cùng nhau xây dựng một không gian sống ấm cúng, hạnh phúc! #tuyendung #quangia #caocap #vieclam #quanlygiadinh #luongcao #vieclamtot #giupviec #hanoi #mienbac #nauthan

Công nghệ chuyển đổi nước mưa thành điện năng mới được phát triển bởi các nhà khoa học tại Đại học Quốc gia Singapore (NUS) là một bước đột phá trong lĩnh vực năng lượng tái tạo. Phương pháp này sử dụng hiện tượng gọi là “dòng chảy dạng nút” (plug flow), nơi các giọt nước mưa rơi qua một ống thẳng đứng, tạo ra dòng điện thông qua sự phân tách điện tích khi nước di chuyển qua bề mặt dẫn điện của ống.  Cách hoạt động của công nghệ Hệ thống bao gồm một tháp nhỏ với kim loại ở đầu, từ đó các giọt nước mưa có kích thước tương đương được nhỏ vào một ống thẳng đứng dài 32 cm và đường kính 2 mm. Ống này được làm từ vật liệu polymer dẫn điện. Khi các giọt nước rơi vào ống, chúng tạo thành các đoạn nước ngắn xen kẽ với túi khí, gọi là dòng chảy dạng nút. Sự di chuyển của nước qua ống dẫn đến sự phân tách điện tích, và các dây điện được đặt ở đầu và cuối ống thu thập điện năng tạo ra.  Hiệu suất và tiềm năng ứng dụng Trong các thử nghiệm, hệ thống này đã chuyển đổi hơn 10% năng lượng của nước rơi thành điện năng, hiệu quả gấp 5 lần so với dòng nước chảy liên tục. Khi sử dụng hai ống, hệ thống có thể cung cấp đủ điện để thắp sáng 12 đèn LED trong 20 giây. Các nhà nghiên cứu tin rằng trong điều kiện mưa thực tế, hệ thống có thể hoạt động hiệu quả hơn nữa.  Ứng dụng thực tế Công nghệ này có tiềm năng được triển khai trên mái nhà ở các khu vực đô thị, đặc biệt là những nơi có lượng mưa lớn như Singapore. Nó có thể bổ sung cho các nguồn năng lượng tái tạo khác như năng lượng mặt trời và gió, đặc biệt hữu ích trong việc cung cấp điện cho các thiết bị nhỏ hoặc trong các khu vực không có lưới điện. Nghiên cứu chi tiết đã được công bố trên tạp chí ACS Central Science, mở ra hướng đi mới cho việc khai thác năng lượng từ mưa một cách hiệu quả và bền vững.  Nếu bạn quan tâm đến việc áp dụng công nghệ này tại Việt Nam, đặc biệt là ở các thành phố có lượng mưa lớn như TP.HCM, mình có thể giúp bạn tìm hiểu thêm về khả năng triển khai và các bước tiếp theo.

BẠN SẼ KHÔNG BAO GIỜ THÀNH CÔNG NẾU KHÔNG GIÚP ĐƯỢC AI Bạn hỏi tại sao mình chưa thành công? Câu trả lời rất rõ ràng: bởi vì bạn chưa mang lại lợi ích gì cho khách hàng của mình. Nếu khách hàng không được lợi, thì đừng hy vọng ai, dù là ông trời, ông tiên, hay bất kỳ vị phù thủy nào có thể cứu vớt công việc kinh doanh của bạn. Không ai cả! Không một ai có thể giúp bạn nếu bạn không giúp chính khách hàng của mình. Hãy trả lời một câu hỏi duy nhất: Sản phẩm của bạn đang giải quyết vấn đề gì? Nếu bạn không trả lời được, thì đừng mơ phát triển kinh doanh. Kinh doanh không phức tạp như bạn nghĩ, chỉ cần tập trung vào ba điều: 1. Marketing và bán hàng 2. Sản phẩm 3. Vận hành Nếu bạn chưa biết cách tìm kiếm khách hàng, bạn chỉ có 2 lựa chọn: 1. Tham dự khóa học về kinh doanh và bán hàng 2. Làm thuê cho một ai đó thật giỏi để học nghề từ họ Đừng bán sản phẩm, hãy giải cứu thị trường! Không biết học gì? Học marketing và bán hàng. Không biết làm gì? Học marketing và bán hàng. Không có khách hàng? Học marketing và bán hàng. Muốn bán được hàng, bạn phải hiểu ba điều về khách hàng: Họ đang làm gì Họ đang đau ở đâu Họ khao khát điều gì Marketing là: nói cho họ biết bạn hiểu họ. Bán hàng là: chỉ cho họ thấy bạn giải quyết vấn đề đó như thế nào. “BÁN HÀNG LÀ PHỤC VỤ” Đừng bao giờ nghĩ rằng sản phẩm của bạn tuyệt vời thì sẽ bán được. Chẳng có ý nghĩa gì hết nếu nó không giải quyết được vấn đề mà thị trường đang đau đáu. Bạn muốn độc quyền? Hãy giải quyết thứ mà các nhà cung cấp khác không thể giải quyết. Đừng chạy theo những gì ai cũng làm. Nếu bạn muốn được tưởng thưởng tốt nhất, bạn phải là người giỏi nhất. Không lợi ích? Không khách hàng. Không khách hàng? Không doanh thu. Không doanh thu? Không kinh doanh. Chọn sản phẩm sai là tự sát. Thiết kế lại. Tạo giá trị. Giải quyết vấn đề.

1 triệu sub trên YouTube nhờ công thức Storytelling 5 bước - ai cũng làm được. Sau 3 tuần nghiên cứu chiến thuật Storytelling được sử dụng bởi những Youtuber trên 1 triệu sub, Phillip Humm đã đúc kết ra được chiến thuật 5 bước được sử dụng nhằm giữ chân người xem. Storytelling là một kĩ thuật giúp người xem cuốn theo câu chuyện của bạn. Đầu tiên, để kể chuyện hay, bạn cần loai bỏ những chi tiết thừa và tập trung vào những gì thật sự quan trọng, tránh dài dòng và đi thẳng vào trọng tâm. Chúng mình có một bài viết về 5 kỹ thuật Storytelling giúp bạn làm được điều này ở dưới comment. Nếu bạn đã đọc bài viết trên, hãy đến với công thức 5 bước được các Youtube sử dụng, để biến những câu chuyện thường ngày tưởng chừng nhỏ nhạt thành một cuộc "phiêu lưu" - nơi người kể lần lượt vượt qua giới hạn của bản thân. --- 1️⃣ HOOK - Câu đầu tiên phải khiến khán giả tò mò, làm họ dừng lướt để đón xem việc gì xảy ra tiếp theo. Con người bị thu hút bởi những mục tiêu táo bạo, hoặc vấn đề gay go. Nếu bạn chia sẻ một mục tiêu đủ lớn hoặc một tình huống cực khó ngay từ đầu. Điều này sẽ tạo ra một sự kịch tính, khiến người xem lập tức tự hỏi: “Liệu bạn có làm được không?”. ✅ "Mình là sinh viên năm nhất, chưa có portfolio, không biết viết content là gì. Nhưng mình đã quyết định sẽ kiếm được job freelance viết đầu tiên trong vòng 7 ngày." ❌ "Video này kể chuyện mình apply job viết như thế nào nha. Không biết có ai quan tâm không…" --- 2️⃣ CONTEXT - Câu chuyện chỉ trở nên lôi cuốn khi người ta hiểu vì sao bạn quyết tâm làm điều đó. Trước khi đi thẳng vào nội dung câu chuyện, bạn nên cung cấp một vài thông tin về bối cảnh để người xem hiểu được. Khán giả không quan tâm đến hành động bạn làm, họ quan tâm tại sao bạn lại làm điều đó. Bạn nên chia sẻ rằng tại sao đạt được mục tiêu này quan trọng đến vậy? Điều gì khiến bạn phải ngay lập tức hành động? Bạn định đạt mục tiêu đó như thế nào? ✅ "Gia đình mình ở quê, ba mẹ làm nông. Mình không muốn xin tiền học thêm mỗi tháng nữa. Nghe nói viết content có thể làm online, nên mình quyết thử dù chưa biết bắt đầu từ đâu." ❌ "Thấy bạn mình làm content được nên mình cũng muốn thử xem sao." --- 3️⃣ RISING ACTION + OBSTACLE - Lên xuống liên tục để giữ nhịp cảm xúc Một câu chuyện hấp dẫn không thể chỉ toàn thành công hay toàn thất bại. Nó cần có nhịp điệu cảm xúc: lên rồi xuống, hy vọng rồi thất vọng, rồi hy vọng lớn hơn. Mỗi khi người xem nghĩ bạn sắp "win", hãy thả một “cục đá” mới vào hành trình. ✅ Ngày 1: Lên Facebook tìm group freelance → quá nhiều post, hoang mang. Ngày 2: Gửi email ứng tuyển → không ai trả lời. Ngày 3: Viết bài test đầu tiên → bị chê "viết bay bay như viết văn, không có chiến lược". Ngày 4: Xem video hướng dẫn viết content, sửa lại portfolio. Ngày 5: Một anh chủ shop đồng ý cho viết thử 1 post bán hàng → nhận 50K đầu tiên. ❌ "Mình apply xong thì được job luôn. Không có gì khó lắm." --- 4️⃣CLIMAX - Khoảnh khắc "đổi đời" Hãy để người xem chứng kiến giây phút liệu bạn có thành công đạt được mục tiêu hay không. Đây là khoảnh khắc giải tỏa toàn bộ cảm xúc tích tụ trong hành trình. Nếu không có một climax rõ ràng, người xem sẽ cảm thấy hụt hẫng - giống như xem bóng đá mà bị cắt ngang ở phút 89. ✅ "Tay mình run cầm cập lúc gửi bài viết đầu tiên cho khách. Nhưng khi nhận được tin nhắn: ‘Oke, anh thích bài này, mai đăng nhá’ và chuyển khoản 50K, mình nhảy lên giường lăn lộn, hét to sung sướng. ❌ "Cuối cùng mình cũng có job. Vậy thôi" --- 5️⃣REFLECTION - Biến trải nghiệm thành giá trị cho người xem Đừng để câu chuyện dừng ở “chuyện của bạn”. Hãy cho người xem thấy chính họ trong đó. Bạn nên chia sẻ một bài học mà người xem nhận được sau khi xem. Bạn nhận được bài học gì sau trải nghiệm trên? Điều gì thay đổi tư duy của bạn? Người xem không chỉ muốn biết bạn đã trải qua gì, mà muốn biết họ học được gì từ hành trình đó. Đây là bước giúp video của bạn không chỉ giải trí mà còn đọng lại giá trị trong lòng người xem. ✅ "Nếu bạn đang là sinh viên và nghĩ mình chưa đủ giỏi, hãy bắt đầu từ thứ nhỏ nhất. Viết bài chia sẻ trên Facebook. Viết thử cho bạn bè. 1 job 50K có thể không nhiều, nhưng nó giúp bạn bước ra khỏi vùng an toàn." ❌ "Cảm ơn mọi người đã xem video này của mình. Mọi người nhớ like và subcribe nha." --- Và đó là công thức 5 bước giúp bạn chinh phục trái tim của người xem. Comment "." nếu bạn muốn đọc thêm về chủ đề storytelling 😉 #storytelling #contentcreator #personalbrand #content

Flow (Lạc trôi) là bộ phim hoạt hình mới nhất của Gints Zilbalodis - đạo diễn người Latvia. Ngay từ trailer, phim đã chinh phục nhiều khán giả qua những thước phim thiên nhiên giàu chất thơ, đẹp mắt và sinh động, hài hước. Bộ phim nhận giải thưởng Quả cầu vàng danh giá năm 2025 hạng mục Phim hoạt hình xuất sắc nhất, được lựa chọn để trình chiếu ở hạng mục Un Certain Regard (Nhãn quan độc đáo) trong khuôn khổ LHP Cannes năm 2024. Lạc trôi cũng là đối thủ nặng ký tham gia tranh giải Oscar bên cạnh những tác phẩm đến từ các studio tên tuổi với chi phí cao ngất ngưởng như Inside Out 2 (Pixar) và The Wild Robot (Dreamworks). Lạc trôi là dự án phim hoạt hình độc lập thứ hai của đạo diễn sinh năm 1994 Gints Zilbalodis. Bộ phim lấy bối cảnh hậu tận thế vắng bóng con người, nhìn thấy căn nhà của mình bị cơn lũ cuốn trôi, chú mèo xám nhút nhát, sợ nước phải bước vào chuyến phiêu lưu trên biển cùng với những động vật khác để cùng nhau sinh tồn. Câu chuyện về hành trình phiêu lưu của chú mèo và những loài vật khác trong Lạc trôi cũng chính là bài học cuộc sống dành cho con người. Đây là bộ phim độc lập hiếm hoi tranh cử các giải hoạt hình danh giá, đồng thời là tác phẩm được thực hiện với kinh phí thấp kỷ lục so với những phim hoạt hình từng tranh cử giải Oscar trước đây (3,6 triệu USD). Bộ phim được thực hiện trong một văn phòng với diện tích khiêm tốn, đội ngũ ít ỏi và được chỉnh sửa bằng phần mềm đồ họa mã nguồn mở miễn phí. Tuy nhiên, với khả năng kể chuyện tài tình trước đây bằng kỹ thuật vẽ tay 2D, 3D và CG animation (công nghệ mô phỏng diễn hoạt bằng máy tính) được bảo chứng ở các phim trước đây, Gints Zilbalodis tiếp tục chinh phục khán giả bằng những thước phim nhẹ nhàng, mê hồn về loài vật và thiên nhiên. Anh cũng tự mày mò và sáng tác những giai điệu du dương xuyên suốt phim. Gints Zilbalodis tin rằng việc Lạc trôi đạt được nhiều giải thưởng danh giá về điện ảnh là cách anh có thể truyền cảm hứng cho những nhà làm phim hoạt hình tiềm năng mạnh mẽ vượt ra khỏi những khuôn khổ bản thân như chính tinh thần của bộ phim này. "Lạc trôi" chính thức khởi chiếu tại các rạp từ 7/3 và có các suất chiếu đặc biệt vào ngày 1 và 2/3/2025. Nguồn: Vietnamnet

CHÚNG TA CÓ THỂ BỊ CHẾT VÌ TUỔI GIÀ, VÌ TAI NẠN …. NHƯNG ĐỪNG ĐỂ CHẾT VÌ THIẾU HIỂU BIẾT. “Từ giờ ngày nào cũng ăn khoai lang luộc” Ai trong gia đình đang có người bị ung thư, đừng chỉ nghĩ đến mỗi hóa trị , xạ trị … mà nên tham khảo thông tin này: Tiến sĩ Gupta nói: không ai phải ch.ết vì ung thư ngoại trừ sự bất cẩn. (1). Bước đầu tiên là ngừng tất cả lượng đường, không có đường trong cơ thể, tế bào ung thư sẽ ch.ết một cách tự nhiên. (2). Bước thứ hai là pha một quả chanh nguyên chất với một cốc nước nóng và uống trong khoảng 1-3 tháng đầu tiên trước khi ung thư biến mất, nghiên cứu của Đại học Y Maryland cho biết, nó tốt hơn 1000 lần so với hóa trị. (3). Bước thứ ba là uống 3 thìa dầu dừa hữu cơ, sáng và tối và ung thư sẽ biến mất, bạn có thể chọn bất kỳ liệu pháp nào trong hai liệu pháp sau khi tránh đường. Vô minh là không có lý do. Tôi đã chia sẻ thông tin này trong hơn 5 năm. Hãy để mọi người xung quanh bạn biết. Khuyến khích mỗi người nhận bản tin này để chuyển tiếp cho mười người khác, chắc chắn ít nhất một mạng sống sẽ được cứu... Tôi đã hoàn thành phần của mình, tôi hy vọng bạn có thể giúp làm phần của mình. Cảm ơn! Uống nước chanh nóng có thể ngăn ngừa ung thư. Đừng thêm đường. Nước chanh nóng có lợi hơn nước chanh lạnh. Cả khoai lang tím vàng đều có đặc tính phòng chống ung thư tốt. 01. Thường xuyên ăn tối muộn có thể làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày. 02. Không bao giờ ăn hơn 4 quả trứng mỗi tuần. 03. Ăn thịt gà quá nhiều có thể gây ung thư dạ dày. 04. Không nên ăn trái cây sau bữa ăn. Nên ăn trái cây trước bữa ăn. 05. Không uống trà trong thời kỳ kinh nguyệt. 06. Uống ít sữa đậu nành, không thêm đường hoặc trứng vào sữa đậu nành. 07. Đừng ăn cà chua khi bụng đói. 08. Uống một ly nước lọc vào mỗi buổi sáng trước khi ăn để ngăn ngừa sỏi túi mật. 09. Không có thức ăn 3 giờ trước khi đi ngủ. 10. Uống ít rượu hoặc tránh, không có đặc tính dinh dưỡng nhưng có thể gây ra bệnh tiểu đường và tăng huyết áp. 11. Không nên ăn bánh mì nướng khi còn nóng từ lò nướng hoặc máy nướng bánh mì. 12. Không sạc điện thoại di động hoặc bất kỳ thiết bị nào bên cạnh bạn khi bạn đang ngủ. 13. Uống đủ nước mỗi ngày để ngăn ngừa ung thư bàng quang. 14. Uống nhiều nước vào ban ngày, ít hơn vào ban đêm. 15. Không uống nhiều hơn 2 tách cà phê mỗi ngày, có thể gây mất ngủ và dạ dày. 16. Ăn ít thức ăn có dầu. Phải mất 5-7 giờ để tiêu hóa chúng, khiến bạn cảm thấy mệt mỏi. 17. Sau 5 giờ chiều, ăn ít. 18. Sáu loại thực phẩm khiến bạn hạnh phúc: chuối, bưởi, rau bina, bí ngô, đào. 19. Ngủ ít hơn 8 giờ mỗi ngày có thể làm suy giảm chức năng não của chúng ta. Nghỉ ngơi buổi chiều trong nửa giờ có thể giữ vẻ trẻ trung của chúng ta. 20. Cà chua nấu chín có đặc tính chữa bệnh tốt hơn cà chua sống. Nước chanh nóng có thể duy trì sức khỏe của bạn và làm cho bạn sống lâu hơn! Nước chanh nóng giết chết tế bào ung thư. Thêm nước nóng vào 2-3 lát chanh. Làm cho nó một thức uống hàng ngày. Vị đắng trong nước chanh nóng là chất tốt nhất để tiêu diệt tế bào ung thư. ✍Nước chanh lạnh chỉ có vitamin C, không ngăn ngừa ung thư. ✍Nước chanh nóng có thể kiểm soát sự phát triển khối u ung thư. ✍Các xét nghiệm lâm sàng đã chứng minh nước chanh nóng hoạt động. ✍Loại điều trị chiết xuất chanh này sẽ chỉ tiêu diệt các tế bào ác tính, nó không ảnh hưởng đến các tế bào khỏe mạnh. ✍Kế tiếp... axit citric và polyphenol chanh trong nước chanh, có thể giúp giảm huyết áp, phòng ngừa huyết khối tĩnh mạch sâu hiệu quả, cải thiện lưu thông máu và giảm cục máu đông. ✍Cho dù bạn bận rộn đến đâu, xin vui lòng tìm thời gian để đọc nó, sau đó chia sẻ với người khác để lan tỏa điều tốt đẹp đến với mọi người. Chúc bạn cùng gia đình khoẻ mạnh và hạnh phúc! - Cang Huỳnh St.

ĐẰNG SAU SỰ THÀNH CÔNG CỦA MỘT ĐỨA TRẺ Chúng ta thường nghĩ rằng những đứa trẻ được sinh ra trong một gia đình giàu có và học thức thường sẽ thành công hơn vì chúng có quá nhiều điều kiện để phát triển. Tuy nhiên câu trả lời cho điều này lại làm chúng ta khá bất ngờ. Một dự án kéo dài 10 năm của GS. Ferguson và công sự thuộc ĐH Harvard đã tiến hành gần 200 cuộc phỏng vấn với những người thành công, những người được lựa chọn phỏng vấn là những người thành công, đã tốt nghiệp từ những trường ĐH danh tiếng như Harvard, Yale, Stanford… và nay trở thành những nhà quản trị cấp cao trong nhiều lĩnh vực và cũng phỏng vấn những người cha người mẹ có những đức con thành công. Xuất thân của họ rất đa dạng: từ những gia đình giàu có học thức, từ những người đến từ gia đình ở tầng lớp thấp của xã hội, thậm chí có những người xuất thân từ những gia đình tị nạn hoặc có thành viên tù tội. Buổi phỏng vấn xoay quanh vấn đề “Cha mẹ đóng vai trò gì trong sự thành công của bạn?” Và ông đã tìm được câu trả lời: điểm chung trong sự thành công của những người này là do: 1) Họ được sinh ra trong những gia đình mà bố mẹ luôn đặt niềm tim và khao khát mãnh liệt con mình thành công 2) Có sự am hiểu trong từng giai đoạn phát triển của trẻ, đảm bảo có sự hỗ trợ và can thiệp kịp thời để không bõ lỡ bất kì giai đoạn phát triển nào của trẻ Câu hỏi được đặt ra là tất nhiên cha mẹ nào cũng có khao khát mãnh liệt muốn con thành công. Vây khao khát mãnh liệt này là như thế nào? 1. KHAO KHÁT MÃNH LIỆT MUỐN CON THÀNH CÔNG Khao khát mãnh liệt muốn con thành công không có nghĩa là bạn chỉ giữ nó cho riêng bạn mà hãy truyền điều này cho trẻ. Nếu chỉ giữ nó cho riêng bạn, bạn có thể sẽ vô tình rơi vào kiểu “cha mẹ trực thăng” nghĩa là lúc nào bạn cũng chăm chăm xem con ra sao, nên mặc gì không nên mặc gì hôm nay, có cái gì khó không để mẹ làm giúp hoặc kiểu “mẹ hổ” luôn ép buộc trẻ phải chạy theo thành tích điểm số một cách cứng ngắt – kiểu này thường gặp ở các bố mẹ Châu Á Bạn có thể cho trẻ thấy điều này thông qua những cách sau: • Thể hiện niềm tin của bạn vào khả năng của trẻ, luôn khuyến khích trẻ làm theo cách trẻ muốn dù nó thành công hay thất bại . Như bà Esther Wojcicki, người mẹ của 3 chị em quyền lực của Thung Lũng Silicon – trong đó chị cả từng là CEO của Youtube. Bà cũng là một trong những người được mời trong cuộc phỏng vấn với GS. Ferguson. Bà từng nói với con bà khi con bà thất bại: “Chúng ta biết nỗ lực hết sức, nhưng cũng cần biết tha thứ cho bản thân, không có lí do gì phải đổ lỗi cho bản thân, bản thân không có lỗi khi nó đã nổ lực. Thế giới này vốn không hoàn hảo. Hãy đứng dậy và đi tiếp.” • Cho trẻ thấy khao khát mạnh liệt của bạn với tri thức, bởi vì tri thức là con đường của thành công. Napoleon Hill từng nói “con đường thành công là con đường luôn theo đuổi tri thức”. Bạn càng giúp trẻ sớm có tình yêu với sách thì trẻ càng sớm nhận ra bản thân và dễ thành công hơn. 2. KHÔNG BỎ LỠ NHỮNG GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN CỦA TRẺ Bên cạnh việc khao khát muốn trẻ thành công, cha mẹ cũng cần am hiểu từng giai đoạn phát triển của trẻ, đảm bảo rằng luôn có hỗ trợ và can thiệp khi cần để không bỏ lỡ bất kì sự phát triển nào của trẻ. Đây là những cột mốc quan trọng cha mẹ cần quan tâm để giúp trẻ phát triển tốt nhất • GIAI ĐOẠN TRƯỚC 5 TUỔI: đây là giai đoạn rất quan trọng với trẻ bởi vì đây là thời điểm mà trong chính trẻ có những biến chuyển vô cùng nhanh chóng. Như sau khi sinh não bộ trẻ sẽ tăng trung bình khoảng 2 gram mỗi ngày, đến khi 5 tuổi não trẻ sẽ đạt khoảng 90% kích thước của não người lớn. Não trẻ có thể hình thành lên đến 1000 kết nối trong mỗi giây và có thể truy xuất lên đến 100,000 từ mỗi ngày. Tốc độ xử lý này giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, nhận thức, cảm xúc và hành vi xã hội rất nhanh. Điều này có nghĩa rằng cha mẹ không nên bỏ lỡ thời gian này để giao tiếp, trò chuyện và tương tác cùng trẻ, như:  Ngay từ khi còn trong bụng mẹ, bạn và chồng bạn có thể nói điều hay lẽ phải cho bé nghe. Cha mẹ ít cãi nhau, ít kể tật xấu lẫn nhau vì bé sẽ nghe được.  Khi bé được sinh ra, me tương tác da kề da với bé và thì thầm cho bé nghe.  Từ khi sinh ra đến 5 tháng tuổi: mẹ thường xuyên da kề da thì thầm, mát-xa bé, chơi cùng bé đặc biệt trong lúc bé nằm sấp  Từ 6 tháng tuổi -1.5 tuổi: thường xuyên nói bé nghe những việc bạn làm với bé như thay tả bé như thế nào, tắm bé ra sao,...  Từ 3-7 tuổi: nói chuyện gợi mở tình huống để bé tìm hướng giải quyết. VD. Hãy cho bé 1 hộp bút màu và các loại giấy có chất liệu khác nhau, và cho bé tự vẽ và tô màu theo ý bé. Bé không có trải nghiệm lá cây màu xanh như não của bạn, trừ khi bạn đã chỉ bé thấy lá cây màu xanh lúc đi công viên. Do đó, bé vẽ lá cây màu đen là chuyện không gì bình thường hơn. Đơn giản, bạn chỉ nói với bé: ngày mai, bố mẹ sẽ cho con đi công viên để xem lá cây màu gì nhé. Sau khi đi công viên về, bé vẽ chiếc lá màu vàng cam, cũng đừng la bé làm gì, lắng nghe lí do bé tại sao vẽ vậy, bạn sẽ nghe lời giải thích rất dễ thương là: "bố chỉ kêu con nhặt những lá rơi trên mặt đất, mà lá nào cũng màu vàng cam thôi bố ạ". • NHỮNG GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN TÂM LÝ CỦA TRẺ:  Trẻ 3 tháng tuổi có thể hiểu cảm xúc buồn, vui, giận dữ. Cha mẹ nên tránh các cuộc tranh cãi trước mặt trẻ ngay từ lúc này.  Trẻ 9-18 tháng tuổi sẽ phát triển mạnh mẽ sự kết dính với mẹ và phát triển nỗi lo chia cắt.  Trẻ 3-5 tuổi: trẻ muốn được độc lập và tự do trong mọi hoạt động. Cha mẹ nên như người cùng chơi hơn là điều khiển trẻ chơi ra sao. Giai đoạn này cũng nên dạy trẻ cách chia sẻ, bài học yêu thương và chờ đến lượt.  Trẻ 6-10 tuổi là rất tò mò và quan tâm đến nhiều vấn đề. Đây là lúc cha mẹ phải đối mặt với những câu hỏi của trẻ và là khoảng thời gian cha mẹ nên tận dung để bên trẻ và trở thành bạn của trẻ vì sau đó hướng tập trung của trẻ không còn là bạn nữa.  Trẻ 12-14 tuổi thường tập trung quan tâm vào bản thân như hình thể, cách nói chuyện…, xu hướng về thần tượng và ảnh hưởng bởi bạn bè hơn cha mẹ. Việc cha mẹ trở thành bạn của trẻ ở giai đoạn trước là quan trọng vì họ cũng sẽ là người bạn có “ trọng lượng” ở giai đoạn này. Cha mẹ nên quan tâm và lắng nghe suy nghĩ của trẻ trước tiên, chứ đừng “phủ định” ngay vì điều này chỉ làm trẻ càng xa cách bạn hơn. Tránh chê bai hay chế diễu những điều liên quan đến hình thể như mập ốm, xấu đẹp, “điệu đà”… Note Renée Adams et al. (2017) Are CEOs Born Leaders? Lessons from Traits of a Million Individuals. ECGI Working Paper Series in Finance. 478/2016 Cre: Anh Nguyen

KỲ 1: LÝ THUYẾT CHUYỂN HÓA TRONG CƠ THỂ NGƯỜI Chuyển hóa là gì ? Nói một cách dễ hình dung nhất thì chuyển hóa là quá trình dùng chất này để tạo ra chất khác. Hay dễ hiểu hơn nữa : làm cho chất này hóa thành một chất khác thì gọi là chuyển hóa. Chuyển hóa gồm có 2 hình thức là đồng hóa và dị hóa. - Đồng hóa còn gọi là sự tổng hợp, tức là lấy nhiều miếng nhỏ nhỏ kết dính lại với nhau thành một sản phẩm lớn. Ví dụ: tế bào tụy lấy 151 cái phân tử acid amin đem tổng hợp thành insulin. - Dị hóa còn gọi là sự phân giải, tức là lấy một sản phẩm lớn cắt ra thành những sản phẩm nhỏ nhỏ. Ví dụ: cắt chuỗi glycogen trong tế bào gan thành hàng trăm phân tử glucose. Chuyển hóa là hoạt động cực kỳ quan trọng trong cơ thể con người. Tất tần tật mọi thứ liên quan đến sự sống đều thông qua chuyển hóa. Có hàng ngàn phản ứng chuyển hóa đã được biết, và có thể hàng tỉ chuyển hóa khác còn chưa biết hết. Chuyển hóa chỉ dừng lại khi cơ thể chết. Chuyển hóa diễn ra ở mọi ngóc ngách khắp trong cơ thể. Ở bên trong tế bào là nhiều nhất, nhưng trong máu cũng có, trong dịch kẽ giữa các tế bào cũng có, trong lòng ống tiêu hóa hay ống ngoại tiết cũng có. Khi cơ thể hoạt động, các phản ứng chuyển hóa xảy ra khắp nơi trong cơ thể để cung cấp năng lượng và các chất cho quá trình hoạt động. Khi cơ thể nghỉ ngơi, phản ứng chuyển hóa vẫn tiếp tục diễn ra để tim đập, phổi thở, máu chảy… mới có thể duy trì sự sống. Mỗi cơ quan có một kiểu chuyển hóa riêng tùy theo chức năng của cơ quan đó là gì. Tất cả các chuyển hóa này phối hợp nhịp nhàng với nhau một cách tinh vi và chi tiết đến mức một sinh viên y khoa học suốt 6 năm trời ròng rã vẫn chỉ mới học được sơ sơ về các quá trình chuyển hóa, một tiến sĩ y khoa học thêm chục năm thì cũng chỉ biết thêm về mấy cái chuyển hóa liên quan đến chuyên ngành của mình. Vậy nên, muốn giữ gìn sức khỏe cho một cơ thể, cần phải làm sao để mọi thứ chuyển hóa trong cơ thể đó diễn ra một cách cân bằng, đều đặn, phù hợp với sinh lý của tế bào con người và cơ thể con người. Phần này nói chuyện lý thuyết cơ bản để bà con hiểu sơ sơ về chuyển hóa là gì vậy ha. Mấy phần sau sẽ nói về ứng dụng, tức là nói kỹ hơn về chuyển hóa trong chuyện ăn uống, rồi cách gì để có chuyển hóa tốt nhất, và cơ sở về chuyển hóa để bật lại mấy cái lời đồn đại sai bét về chuyển hóa của mấy thánh cõi mạng không biết tế bào nó có bao nhiêu cái bào quan nhưng dạy người ta ăn uống như đúng rồi ! KỲ 2: CHUYỂN HÓA TRONG ĂN UỐNG VÀ DINH DƯỠNG Con đường tự nhiên duy nhất cung cấp nguyên liệu cho sự sống của con người là ăn uống. Mặc dù mỗi ngày con người đều ăn đủ thứ thức ăn khác nhau như cơm, bánh mì, cá, thịt, rau, chuối… , nhưng trong cơ thể của con người hoàn toàn chỉ có thịt người, mỡ người, gan người…, chắc chắn không có một tế bào chuối hay tế bào rau nào cả. Các thức ăn chỉ đóng vai trò là nguồn cung cấp nguyên liệu, cái phần xây dựng và vận hành cơ thể đều phải do các tế bào thực hiện thông qua quá trình chuyển hóa. ️🎯️🎯️🎯 XEM ĐẦY ĐỦ THÔNG TIN VỀ CHUYỂN HÓA TRONG CƠ THỂ NGƯỜI DƯỚI PHẦN BÌNH LUẬN 👇👇👇

Small

Là một nhà sinh học tế bào, tôi xin giải thích lý do **ADN ty thể (mtDNA)** được coi là "bằng chứng vàng" để truy tìm nguồn gốc cổ đại của động vật, dựa trên các đặc điểm sinh học độc đáo và bằng chứng khoa học thuyết phục: --- ### **1. Di truyền theo dòng mẹ (Maternal Inheritance)** - **Không có tái tổ hợp gene**: mtDNA chỉ được truyền từ mẹ sang con qua trứng, không bị pha trộn với ADN của bố. Điều này tạo ra một **dòng dõi thuần nhất** qua hàng nghìn thế hệ, giúp xây dựng cây phả hệ chính xác. - **Ví dụ**: Nghiên cứu "Mitochondrial Eve" (1987) xác định tổ tiên chung gần nhất của loài người là một phụ nữ sống ở châu Phi khoảng **150.000–200.000 năm trước**, dựa trên sự đa dạng mtDNA của các quần thể hiện đại. --- ### **2. Tốc độ đột biến cao** - **Tăng tính đa dạng**: mtDNA đột biến nhanh gấp **10–20 lần** so với ADN nhân, do thiếu cơ chế sửa chữa hiệu quả và tiếp xúc với ROS từ chuỗi vận chuyển electron. Điều này tạo ra nhiều "dấu vết" tiến hóa trong thời gian ngắn. - **Ví dụ**: So sánh mtDNA giữa người và tinh tinh cho thấy sự phân kỳ cách đây **6–7 triệu năm**, phù hợp với hóa thạch cổ. --- ### **3. Bảo tồn cấu trúc gene** - **Gene ổn định**: mtDNA ở động vật có cấu trúc rất bảo thủ, chỉ chứa **37 gene** (13 protein, 22 tRNA, 2 rRNA) liên quan đến sản xuất ATP. Sự giống nhau về trình tự gene giữa các loài phản ánh mối quan hệ tiến hóa. - **Ví dụ**: Gene **COX1** (cytochrome c oxidase) trong mtDNA được dùng làm "mã vạch sinh học" để phân loại loài, kể cả các loài đã tuyệt chủng. --- ### **4. Ứng dụng trong đồng hồ phân tử (Molecular Clock)** - **Tính toán thời gian phân kỳ**: Dựa trên tỷ lệ đột biến cố định của mtDNA, các nhà khoa học ước tính thời điểm các loài tách khỏi tổ tiên chung. - **Ví dụ**: Phân tích mtDNA của chó và sói xám xác định chó được thuần hóa từ **15.000–40.000 năm trước**, trùng khớp với bằng chứng khảo cổ. --- ### **5. Khả năng tồn tại trong mẫu cổ** - **Số lượng bản sao lớn**: Mỗi tế bào chứa hàng trăm ty thể → mtDNA dồi dào hơn ADN nhân, giúp dễ dàng giải trình tự từ mẫu vật cổ (xương, răng) dù đã bị phân hủy. - **Ví dụ**: mtDNA từ xương **Người Neanderthal** (40.000 năm tuổi) tiết lộ họ **không phải tổ tiên trực tiếp** của người hiện đại, mà là một nhánh song song đã tuyệt chủng. --- ### **6. Bằng chứng về nguồn gốc đơn bào** - **Thuyết nội cộng sinh**: mtDNA có nguồn gốc từ vi khuẩn cổ (như *Rickettsia*), được tế bào nhân thực nguyên thủy "nuốt" và trở thành bào quan. Trình tự gene ty thể động vật vẫn giữ đặc điểm của vi khuẩn Gram âm, củng cố giả thuyết này. - **Ví dụ**: Gene **16S rRNA** trong mtDNA tương đồng với vi khuẩn, khác biệt hoàn toàn với ADN nhân của sinh vật nhân thực. --- ### **7. Minh chứng từ các nghiên cứu cụ thể** - **Di cư của loài người**: Phân tích mtDNA của các dân tộc hiện đại xác định **3 làn sóng di cư chính từ châu Phi** đến châu Á, châu Âu và châu Mỹ. - **Tiến hóa động vật có vú**: So sánh mtDNA giữa thú mỏ vịt, kangaroo và động vật có nhau thai xác định tổ tiên chung sống vào **kỷ Jura** (~160 triệu năm trước). --- ### **Hạn chế và tranh cãi** - **Đột biến không đồng đều**: Tốc độ đột biến mtDNA có thể thay đổi tùy loài, dẫn đến sai số trong ước tính thời gian phân kỳ. - **Chỉ phản ánh dòng mẹ**: Không thể theo dõi dòng bố hoặc sự lai tạo giữa các quần thể. --- ### **Kết luận** ADN ty thể là "cuốn sổ ghi chép tiến hóa" nhờ **tính ổn định, di truyền đơn dòng và tốc độ biến đổi có thể dự đoán**. Nó đã giúp giải mã nguồn gốc động vật, từ sự kiện nội cộng sinh cổ đại đến quá trình phân nhánh của loài người. Tuy không hoàn hảo, mtDNA vẫn là công cụ không thể thiếu trong sinh học tiến hóa và nhân chủng học.

Cell city animal

Là một nhà sinh học tế bào, tôi xin trình bày các vai trò đa dạng của ty thể ngoài chức năng cung cấp năng lượng, dựa trên bằng chứng khoa học và cơ chế phân tử: --- ### **1. Truyền nhận tín hiệu tế bào** - **Điều hòa nồng độ ion canxi (Ca²⁺):** Ty thể hấp thụ Ca²⁺ từ tế bào chất, đóng vai trò như "bộ đệm" giúp kiểm soát tín hiệu canxi – yếu tố quan trọng trong hoạt động của tế bào thần kinh, co cơ và giải phóng hormone. Ví dụ, trong tế bào thần kinh, sự hấp thụ Ca²⁺ của ty thể điều chỉnh quá trình dẫn truyền synap (Rizzuto et al., 2012). - **Phát tín hiệu apoptosis qua cytochrome c:** Khi ty thể mất tính thấm màng ngoài (do kích hoạt Bax/Bak), chúng giải phóng cytochrome c vào tế bào chất, kích hoạt caspase – enzyme thủy phân dẫn đến apoptosis (Green & Reed, 1998). --- ### **2. Biệt hóa tế bào** - **Chuyển dịch chuyển hóa năng lượng:** Tế bào gốc chủ yếu dùng glycolysis (không cần ty thể), nhưng khi biệt hóa, chúng chuyển sang phosphoryl hóa oxy hóa (OXPHOS) phụ thuộc ty thể. Ví dụ, trong biệt hóa tế bào mỡ, ty thể tạo acetyl-CoA để tổng hợp lipid (Shyh-Chang et al., 2013). - **ROS điều hòa biểu hiện gene:** Các gốc tự do (ROS) từ ty thể hoạt hóa con đường NF-κB và HIF-1α, ảnh hưởng đến biểu hiện gene liên quan biệt hóa. Ví dụ, ROS kích thích biệt hóa nguyên bào xương (Ushio-Fukai et al., 2006). --- ### **3. Chết rụng tế bào (Apoptosis)** - **Giải phóng yếu tố tiền apoptosis:** Ngoài cytochrome c, ty thể giải phóng SMAC/DIABLO (ức chế protein kháng apoptosis IAPs) và AIF (gây phân mảnh DNA). Cơ chế này được điều khiển bởi họ protein Bcl-2 (Ví dụ: BAX/BAK mở lỗ màng ty thể) (Tait & Green, 2010). - **Liên quan đến bệnh lý:** Rối loạn chức năng ty thể dẫn đến apoptosis bất thường, liên quan đến thoái hóa thần kinh (Alzheimer) và ung thư (Zamzami et al., 2005). --- ### **4. Kiểm soát chu kỳ tế bào** - **Cảm biến năng lượng (AMPK):** Ty thể điều chỉnh tỷ lệ ATP/AMP, kích hoạt AMPK khi ATP thấp. AMPK ức chế CDK (cyclin-dependent kinase), làm dừng chu kỳ tế bào ở pha G1 (Hardie, 2011). - **ROS và tổn thương DNA:** ROS từ ty thể gây đột biến DNA, kích hoạt p53 – protein dừng chu kỳ để sửa chữa hoặc apoptosis (Sablina et al., 2005). --- ### **5. Sinh trưởng tế bào** - **Cung cấp tiền chất sinh tổng hợp:** Ty thể tạo citrate (từ chu trình TCA) để tổng hợp acid béo và cholesterol. Chúng cũng cung cấp nguyên liệu cho tổng hợp nucleotide (ví dụ: aspartate) (Birsoy et al., 2015). - **Động lực học ty thể (fusion/fission):** Sự cân bằng giữa hợp nhất (qua protein MFN1/2) và phân chia ty thể (DRP1) ảnh hưởng đến tăng trưởng tế bào. Ví dụ, tế bào ung thư có ty thể phân mảnh để tăng glycolysis (Westermann, 2010). --- ### **Kết luận** Ty thể không chỉ là "nhà máy năng lượng" mà còn là trung tâm điều phối tín hiệu, biệt hóa, apoptosis, chu kỳ tế bào và sinh trưởng thông qua các cơ chế như điều hòa Ca²⁺, ROS, cung cấp tiền chất, và tương tác với các con đường tín hiệu (NF-κB, p53). Sự đa chức năng này khiến ty thể trở thành mục tiêu nghiên cứu quan trọng trong sinh học ung thư và lão hóa. --- **Tài liệu tham khảo:** - Green & Reed (1998) *Science* – Cytochrome c và apoptosis. - Shyh-Chang et al. (2013) *Cell Stem Cell* – Chuyển dịch chuyển hóa trong biệt hóa. - Sablina et al. (2005) *Nature* – ROS và p53. - Birsoy et al. (2015) *Cell* – Ty thể cung cấp tiền chất.

Là một trong những đơn vị cấu trúc cơ bản quan trọng nhất của cơ thể sống, nhưng tế bào là gì? vẫn là một câu hỏi được nhiều độc giả quan tâm. Không vượt quá những kiến thức trong sách sinh học phổ thông và các giáo trình đại cương, bài viết sau đây sẽ cung cấp những thông tin tổng quan về tế bào. Nội dung: [ẩn] 1 Khái niệm tế bào là gì? 2 Cytoplasm – Tế bào chất là gì? 3 Cytoskeleton – Khung xương tế bào là gì? 4 Mạng lưới nội chất của tế bào là gì? 5 Bộ máy Golgi của tế bào là gì? 6 Lysosomes and peroxisomes 7 Mitochondria – Ty thể là gì? 8 Nucleus – nhân tế bào là gì? 9 Plasma membrane – Màng tế bào là gì? 10 Ribosomes là gì? 11 Tài liệu tham khảo Khái niệm tế bào là gì? Tế bào là đơn vị cấu tạo cơ bản của tất cả các cơ thể sống. Cơ thể con người bao gồm hàng nghìn tỷ tế bào, tất cả đều có chức năng chuyên biệt riêng. Tế bào cung cấp cấu trúc cho cơ thể, tiếp nhận các chất dinh dưỡng từ thức ăn, chuyển hóa các chất dinh dưỡng đó thành năng lượng và thực hiện các chức năng chuyên biệt. Tế bào cũng chứa ADN, là vật chất di truyền của cơ thể, và có thể tạo ra các bản sao của chính chúng. Cũng giống như con người, cây trong rừng, cá dưới sông, ngựa trong trang trại, vượn cáo trong rừng, lau sậy trong ao, giun trong đất – tất cả những loài động vật, thực vật này đều được tạo nên từ những khối xây dựng là tế bào. Giống như những ví dụ này, nhiều sinh vật sống bao gồm rất nhiều tế bào hoạt động phối hợp với nhau. Ngoài ra, cũng có nhiều các dạng sống khác chỉ được tạo ra từ một tế bào đơn lẻ, chẳng hạn như các vi khuẩn (bacteria) và động vật nguyên sinh (Protozoa). Các tế bào, cho dù sống riêng lẻ hay là một phần của sinh vật đa bào, thường quá nhỏ để có thể nhìn thấy nếu không có kính hiển vi ánh sáng. Tế bào có nhiều bộ phận, mỗi phần có một chức năng khác nhau. Một số bộ phận này, được gọi là bào quan, là những cấu trúc chuyên biệt thực hiện một số nhiệm vụ trong tế bào. Tế bào của con người chứa các phần chính sau đây, được liệt kê theo thứ tự bảng chữ cái: Cytoplasm – Tế bào chất là gì? Trong tế bào, tế bào chất (cytoplasm) được tạo thành từ một chất lỏng giống như thạch (gọi là dịch bào) và có các cấu trúc khác bao quanh nhân. Cytoplasm – tế bào chất Cytoskeleton – Khung xương tế bào là gì? Khác với tế bào nhân sơ (Prokaryote), bào tương ở tế bào nhân thực (Eukaryote) được gia cố bởi một hệ thống các vi ống, vi sợi và sợi trung gian. Hệ thống này được gọi là khung xương tế bào (Cytoskeleton). Khung xương tế bào có chức năng như một lá đỡ cơ học cho tế bào và tạo cho tế bào động vật có hình dạng xác định. Ngoài ra, khung xương tế bào cũng là nơi neo đậu của các bào quan và ở một số loại tế bào. Khung xương còn giúp tế bào di chuyển. Tế bào là gì? Thành phần cấu tạo và chức năng của tế bào? Cytoskeleton Mạng lưới nội chất của tế bào là gì? Mạng lưới nội chất (Endoplasmic Reticulum, ER) là một hệ thống các xoang và túi màng nằm trong tế bào nhân thực. Chúng có chức năng biến đổi protein (thường là gắn vào protein các gốc đường, hoặc lipid), hình thành các phân tử lipid, vận chuyển các chất bên trong tế bào. Có hai loại mạng lưới nội chất là loại có hạt – Rough ER (do có gắn ribosome) và loại trơn Smooth ER (không có ribosome). Mạng lưới nội chất Bộ máy Golgi của tế bào là gì? Bộ máy Golgi (Golgi apparatus) là một bào quan được tìm thấy trong phần lớn tế bào nhân chuẩn, kể cả thực vật và động vật (nhưng không có ở nấm). Cấu trúc này được Camillo Golgi, một nhà giải phẫu học người Ý và phát hiện vào năm 1898 và sau đó được đặt tên theo tên của ông. Chức năng chính của bộ máy Golgi là chế biến và bao gói các đại phân tử cho tế bào như protein và lipid. Tế bào là gì? Thành phần cấu tạo và chức năng của tế bào? Bộ máy Golgi Lysosomes and peroxisomes Lysosome (hay còn gọi là tiêu thể), là trung tâm tái chế của tế bào và được sản sinh ra ở bộ máy Golgi. Các tiêu thể lysosome là nơi sản xuất các enzyme hỗ trợ cho quá trình tiêu hóa các vi khuẩn lạ xâm nhập vào tế bào, loại bỏ tế bào các chất độc hại và tái chế các thành phần tế bào bị mòn. Các enzyme quan trọng nhất trong tiêu thể là: Lipase: có tác dụng phân hủy lipid (chất béo) Carbohydrase: có tác dụng phân hủy carbohydrate (ví dụ: đường) Protease: có tác dụng phân hủy protein (đạm) Nuclease: có tác dụng phân hủy axít nhân Lysosome Mitochondria – Ty thể là gì? Ty thể (Mitochondrion) là những bào quan phức tạp có chức năng chuyển đổi năng lượng từ thức ăn thành dạng mà tế bào có thể sử dụng. Chúng có vật chất di truyền riêng, tách biệt với ADN trong nhân và có thể tạo ra các bản sao của chính chúng. Bên cạnh chức năng cung cấp năng lượng cho tế bào, ty thể còn tham gia vào những vai trò quan trọng khác, như truyền nhận tín hiệu, biệt hóa tế bào và chết rụng tế bào, cũng như duy trì việc kiểm soát chu kỳ tế bào và sinh trưởng tế bào. Tế bào là gì? Thành phần cấu tạo và chức năng của tế bào? Cấu tạo ty thể Nucleus – nhân tế bào là gì? Nhân tế bào (cell nucleus) là một bào quan được bao bọc bởi màng tế bào tồn tại bên trong các tế bào nhân thực. Sinh vật nhân thực chỉ có một nhân. Nhân tế bào chứa bộ gen của sinh vật, ngoại trừ ADN ty thể (mtDNA, Mitochondrial DNA), được cuộn lại thành nhiều chuỗi ADN bao gồm các phức hợp protein. Phức hợp protein có nhiều loại protein khác nhau, ví dụ histone, để cấu thành các nhiễm sắc thể. Gen trong các nhiễm sắc thể có cấu trúc đặc thù để thúc đẩy chức năng của tế bào. Nhân tế bào bảo quản độ ổn định của gen và quản lý các hoạt động của tế bào bằng cách điều chỉnh biểu hiện gen. Với những đặc điểm quan trọng như trên, nhân tế bào được coi là trung tâm điều khiển của tế bào. Cell Nucleus Plasma membrane – Màng tế bào là gì? Màng tế bào (cell membrane), hay còn gọi là màng sinh chất (plasma membrane), là một màng sinh học phân cách môi trường bên trong của các tế bào với môi trường bên ngoài của chúng. Màng tế bào tạo thành bao gồm màng lipid kép được gắn kết với các protein. Màng tế bào có liên quan đến các quá trình của tế bào như là sự liên kết tế bào, độ dẫn ion và tiếp nhận tín hiệu tế bào; ngoài ra còn đóng vai trò như là một bề mặt để kết nối một số cấu trúc ngoại bào gồm thành tế bào, glycocalyx và khung xương nội bào. Màng tế bào có thể cho phép các ion, các phân tử hữu cơ thấm qua một cách có chọn lọc và kiểm soát sự di chuyển của các chất ra và vào tế bào. Chức năng cơ bản của màng tế bào là bảo vệ tế bào khỏi môi trường xung quanh. Tế bào là gì? Thành phần cấu tạo và chức năng của tế bào? Hệ thống nội màng tế bào Ribosomes là gì? Ribosome là bào quan tổng hợp chuỗi polypeptide dựa trên khuôn mã của ARN thông tin (Messenger RNA, mRNA). Ribosome đồng thời cũng là bào quan có kích thước phân tử lớn, phức tạp, có mặt trong tất cả các tế bào sống và là nơi xảy ra quá trình sinh tổng hợp protein. Ribosome bao gồm hai tiểu đơn vị chính – tiểu đơn vị ribosome nhỏ đọc (mRNA), trong khi tiểu đơn vị lớn liên kết các axit amin để tạo thành một chuỗi polypeptide. Mỗi tiểu đơn vị gồm một hoặc nhiều phân tử RNA ribosome (rRNA) và nhiều phân tử protein. Ribosome Như vậy, đến đây các bạn đã có được đầy đủ thông tin chi tiết để trả lời cho câu hỏi: tế bào là gì? Trong các bài viết tiếp theo, chúng tôi sẽ cùng các bạn tìm hiểu sâu hơn về các chức năng quan trọng của từng bào quan của tế bào. Thông qua đó, chúng ta có thể nắm được bức tranh tổng thể về quá trình trao đổi chất xảy ra tại tế bào. Tài liệu tham khảo Wikipedia Medlineplus Nature Biology Dictionary

Với vai trò là nhà khoa học chuyên ngành sinh học phân tử sự sống. Hãy giải thích và chứng minh 3 loại liên kết hóa học quan trọng nhất, loại phổ biến nhất trong tự nhiên. Loại có ảnh hưởng lớn nhất tới sự sống trên trái đất? Chào bạn, với vai trò là một nhà khoa học chuyên ngành sinh học phân tử sự sống, tôi xin giải thích và chứng minh 3 loại liên kết hóa học quan trọng nhất, phổ biến nhất trong tự nhiên và có ảnh hưởng lớn nhất tới sự sống trên trái đất như sau: 1. Liên kết cộng hóa trị (Covalent bond): * Giải thích: * Liên kết cộng hóa trị là liên kết được hình thành khi hai nguyên tử chia sẻ các electron hóa trị. * Đây là loại liên kết mạnh, tạo nên sự ổn định cho các phân tử. * Có hai loại liên kết cộng hóa trị: liên kết cộng hóa trị không cực (electron được chia sẻ đều) và liên kết cộng hóa trị có cực (electron bị lệch về phía nguyên tử có độ âm điện lớn hơn). * Chứng minh: * Liên kết cộng hóa trị là liên kết chính trong các phân tử hữu cơ như protein, carbohydrate, lipid và nucleic acid, là nền tảng của sự sống. * Ví dụ: Liên kết giữa các nguyên tử hydro và oxy trong phân tử nước (H₂O) là liên kết cộng hóa trị có cực. * Mức độ phổ biến: * Đây là loại liên kết phổ biến nhất trong các phân tử sinh học. 2. Liên kết ion (Ionic bond): * Giải thích: * Liên kết ion được hình thành khi một nguyên tử nhường electron cho nguyên tử khác, tạo thành các ion trái dấu hút nhau. * Liên kết ion thường hình thành giữa kim loại và phi kim. * Chứng minh: * Liên kết ion đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì cấu trúc của các muối khoáng, cần thiết cho các quá trình sinh học. * Ví dụ: Liên kết trong muối ăn (NaCl) là liên kết ion giữa ion natri (Na⁺) và ion clorua (Cl⁻). * Mức độ phổ biến: * Liên kết ion phổ biến trong các hợp chất vô cơ và cũng đóng vai trò quan trọng trong sinh học. 3. Liên kết hydro (Hydrogen bond): * Giải thích: * Liên kết hydro là một loại liên kết yếu, hình thành khi một nguyên tử hydro liên kết cộng hóa trị với một nguyên tử có độ âm điện cao (như oxy hoặc nitơ) bị hút bởi một nguyên tử có độ âm điện cao khác. * Mặc dù yếu, nhưng số lượng lớn liên kết hydro có thể tạo ra lực liên kết đáng kể. * Chứng minh: * Liên kết hydro đóng vai trò quan trọng trong việc xác định cấu trúc ba chiều của protein, DNA và RNA, cũng như trong các tương tác giữa các phân tử nước. * Ví dụ: Liên kết hydro giữa các bazơ nitơ trong DNA giúp duy trì cấu trúc xoắn kép. * Mức độ phổ biến: * Liên kết hydro rất phổ biến trong các hệ thống sinh học và đóng vai trò thiết yếu trong nhiều quá trình sinh học. * Ảnh hưởng tới sự sống trên trái đất: * Liên kết Hidro có ảnh hưởng rất lớn tới sự sống trên trái đất, vì nhờ có liên kết hidro mà nước ở trạng thái lỏng ở nhiệt độ thường, mà nước thì chiếm phần lớn trên trái đất. * Nhờ có liên kết hidro mà ADN có thể liên kết với nhau bằng các liên kết hidro giữa các bazo nito. Tóm lại: * Cả ba loại liên kết này đều rất quan trọng đối với sự sống. * Liên kết cộng hóa trị tạo nên nền tảng cấu trúc của các phân tử sinh học. * Liên kết ion duy trì cấu trúc của các muối khoáng. * Liên kết hydro đóng vai trò quan trọng trong việc xác định cấu trúc và chức năng của các đại phân tử sinh học. * Liên kết Hydro là loại liên kết có ảnh hưởng lớn nhất tới sự sống trên trái đất.

#iLOVE SỰ NUÔI DƯỠNG THỰC SỰ CỦA TRẺ EM KHÔNG PHẢI LÀ CHO NHIỀU TIỀN NHẤT HAY THỨC ĂN NGON NHẤT, MÀ LÀ CHO CON NHIỀU SỰ ĐỒNG HÀNH NHẤT! ------- BÀI VIẾT DÀI VÀ RẤT HAY! Vào những năm 1930 và 1940, John B. Watson, một nhà tâm lý học người Mỹ và là người sáng lập tâm lý học hành vi, đã đưa ra một lý thuyết rất nổi tiếng: "Nhu cầu yêu thương của trẻ bắt nguồn từ nhu cầu ăn uống. Thỏa mãn nhu cầu ăn uống sẽ thỏa mãn nhu cầu yêu thương nên người mẹ chỉ cần cung cấp đủ thức ăn cho trẻ. Mẹ không nên quá gần gũi con cái, sự thân thiết quá mức sẽ c-ản tr-ở sự trưởng thành của trẻ, khiến trẻ khi trưởng thành rất phụ thuộc vào mẹ, khó tự lập và thành công". Watson cũng đã viết một cuốn sách cho mục đích này - "Chăm sóc tâm lý cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ". Trong cuốn sách của mình, ông ủng hộ một hệ thống nuôi dạy trẻ thay đổi hành vi: "Huấn luyện và u-ốn n-ắn trẻ như một cái m-áy: Đối xử với trẻ như người lớn, cố gắng không ôm hôn trẻ, không để trẻ ngồi vào lòng mẹ, không dễ dàng làm hài lòng trẻ, không bao giờ để trẻ khó, kẻo chúng sinh thói x-ấu ỷ lại cha mẹ…". Bộ lý thuyết này trở nên phổ biến khắp nước Mỹ vào những năm 1930 và 1940, sau đó ảnh hưởng đến nhiều nước phương Tây. Liệu lý thuyết này có thực sự hiệu quả? Bốn mươi năm sau, một nhà tâm lý học khác đặt câu hỏi và đưa ra câu trả lời. Đó chính là Harry Harlow. Thí nghiệm của Harry Harlow: 1. THÍ NGHIỆM MANG THAI HỘ Harlow đã tìm nhiều con khỉ Rhesus và tiến hành một loạt thí nghiệm. Khỉ Rhesus và con người có 94% sự tương đồng về gen và phản ứng của chúng đối với các kích thích bên ngoài rất giống hoặc tương tự như con người. Thí nghiệm đầu tiên của Harlow là mang thai hộ. Harlow nh-ố-t những con khỉ mới sinh vào lồng và thay thế những con khỉ mẹ bằng hai con khỉ gi-ả. Một con khỉ gi-ả được làm bằng dây, trên ng-ự-c có gắn bình b-ú, có thể cung cấp sữa 24/24 giờ. Một con khỉ gi-ả khác được làm bằng vải nỉ, sờ vào sẽ thấy thoải mái và mềm mại hơn. Theo lý thuyết "Có sữa thì bạn là mẹ" của Watson - nhu cầu được yêu thương của trẻ xuất phát từ nhu cầu ăn uống, và nếu nhu cầu ăn uống được thỏa mãn thì nhu cầu yêu thương cũng được thỏa mãn. Khỉ con được gắn vào "mẹ sắt". Nhưng kết quả thí nghiệm thật bất ngờ, tất cả khỉ con tham gia thí nghiệm đều chọn "mẹ vải nỉ" không có bình b-ú. Hầu như lúc nào khỉ con cũng bám vào "mẹ vải nỉ" và chỉ khi nào cảm thấy đói, nó mới tìm đến "mẹ sắt" để bú. Nhưng vừa no là sẽ nhanh chóng về với vòng tay của mẹ nỉ. Một số khỉ con dù đói cũng không muốn đến đó, chúng treo người trên "mẹ vải nỉ" và chỉ thò đầu vào "mẹ sắt" để kiếm ăn. Sau đó, Harlow đã làm một số đồ chơi có dây cót, chẳng hạn như một con nhện to đáng s-ợ, một con gấu nhỏ có thể đánh trống, v.v., và đặt chúng vào lồng. Con khỉ nhỏ vô cùng s-ợ h-ãi, lập tức chạy lại ôm mẹ nỉ, nằm trong lòng mẹ rồi từ từ bình tĩnh lại. Harlow chuyển "mẹ nỉ" sang một phòng khác và tiếp tục đ-e d-ọ-a bằng một món đồ chơi có dây cót. Con khỉ nhỏ càng s-ợ h-ã-i hơn, nhưng dù s-ợ h-ã-i đến đâu, nó cũng không chạy đến chỗ "mẹ sắt", mà háo hức nhìn "mẹ vải nỉ" ở bên kia. Nếu không có "mẹ nỉ", lũ khỉ con sẽ ngồi xổm dưới đất, túm tụm vào nhau, r-u-n r-ẩ-y, ă-n ngón tay, l-a h-é-t… Như một bệnh nhân trong bệnh viện t-âm th-ần. Dựa trên thí nghiệm này, Harlow đã đưa ra một kết luận nổi tiếng: TÌNH YÊU ĐẾN TỪ SỰ TIẾP XÚC, KHÔNG PHẢI THỨC ĂN. Sự thoải mái do tiếp xúc mang lại là yếu tố quan trọng nhất của tình mẫu tử. "Bản chất của tình mẫu tử chắc chắn không chỉ đơn giản là thỏa mãn cơn đói khát của đứa trẻ. Cốt lõi của nó là sự chăm sóc tiếp xúc: Ôm, chạm và thân mật". Vì vậy, cha mẹ không nên chỉ dừng lại ở mức cho con ăn, muốn con lớn lên khỏe mạnh thì phải cung cấp cho con sự chăm sóc về xúc giác, thị giác, thính giác và các tiếp xúc khác. Hãy để bé cảm nhận được sự hiện diện của cha mẹ, và trí óc của bé sẽ phát triển lành mạnh. Harlow đã viết: "Chỉ với sữa, con người sẽ không bao giờ trường thọ." 2. THÍ NGHIỆM NHÂN GIỐNG Những con khỉ được nuôi dưỡng bởi "những bà mẹ nỉ" thay vì những con khỉ thực sự có một loạt vấn đề khi chúng lớn lên. Khi Harlow đưa những con khỉ này trở lại nhóm khỉ bình thường, ông nhận thấy rằng chúng khó có thể hòa đồng với những con khỉ khác: "Những con khỉ này sống thu mình, tr-ầ-m c-ả-m và mắc chứng t-ự k-ỷ, thậm chí một số con còn có biểu hiện tự c-ắ-t x-ẻ-o bản thân và h-u-ng h-ăng. Chúng th-ù đ-ịch với mọi thứ xung quanh. Chúng không thể chơi với những con khỉ khác và không muốn ở cùng những con khỉ khác". Điều này khiến Harlow đặt ra một câu hỏi - liệu chúng có khả năng sinh con không? Vì vậy, Harry đã làm một thí nghiệm khác – thí nghiệm nhân giống. Harlow nhận thấy qua thí nghiệm rằng tất cả khỉ đực đều mất khả năng tìm bạn t-ì-nh và gia-o ph-ố-i. Và những con khỉ cái không muốn gi-a-o ph-ố-i chút nào. Đưa những con khỉ đực có kinh nghiệm vào cuộc, những con khỉ cái sẽ ch-ống tr-ả một cách t-uyệt v-ọng, còn những con khỉ đực thì thư-ơng t-ích đầy mình. Harlow đã phát minh ra một chiếc "giá đỡ" nhằm c-ố đ-ịnh c-ơ th-ể khỉ cái. Công cụ này phát huy tác dụng, 20 con khỉ cái đã th-ụ th-a-i và sinh ra những chú khỉ con. Nhưng một điều kh-ủ-ng kh-i-ếp đã xảy ra: Trong số 20 con khỉ cái, sau khi c-ắt 7 dây rốn, chúng m-ặc k-ệ con mình. 8 trong số đó thường xuyên đ-á-nh đ-ậ-p và ng-ược đ-ãi con một cách th-ô b-ạo, 4 trong số đó đã gi*t con mình. Chỉ có 1 con khỉ vụng về cho con b-ú. Điều đó có nghĩa là: Chúng đã có tất cả nhưng mất khả năng nuôi dạy con cái. 3. THÍ NGHIỆM LẮC LƯ Sau khi suy nghĩ một lúc lâu, Harlow suy đoán rằng điều này có thể liên quan đến "vận động". Vì vậy, ông đã làm một thí nghiệm khác - thí nghiệm lắc lư. Ông phát minh lại "người mẹ vải nỉ" để nó có thể di chuyển và đung đưa. Harlow đã đưa một lứa khỉ con khác vào, để chúng được nuôi dưỡng và đảm bảo rằng những chú khỉ con có nửa giờ mỗi ngày để chơi với những chú khỉ thật. Thí nghiệm rất thành công và những con khỉ được nuôi theo cách này về cơ bản bình thường khi chúng trưởng thành. Vì vậy, Harlow đi đến kết luận rằng tập thể dục và vui chơi là hai yếu tố quan trọng khác của tình mẫu tử. "Chỉ cho ăn và ôm ấp, không cho trẻ vận động và vui chơi đầy đủ, hệ thống cảm giác của não bộ kiểm soát chuyển động và thăng bằng, hệ thống cảm xúc liên quan đến xúc giác và chuyển động sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều. Đó là, não có thể gặp trục trặc, biểu hiện bằng b-ạ-o l-ự-c, ả-o gi-ác và t-âm th-ần ph-ân l-iệt". Vì sao bé thích được bố mẹ đu đưa nhẹ nhàng? Tại sao em bé thích được trêu chọc và chơi cùng? Vì tập thể dục và vui chơi có thể thúc đẩy sự phát triển của não bộ. Năm 1958, tại cuộc họp thường niên của Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ, Harlow đã có bài phát biểu nổi tiếng nhan đề "Bản chất của tình mẫu tử". "Có ba biến số của tình yêu: Đụng chạm, chuyển động, chơi đùa". Bài phát biểu này không chỉ gây ch-ấn đ-ộng toàn nước Mỹ. Theo Harlow, những đứa trẻ nhận được sự chăm sóc cẩn thận, những cái ôm nhẹ nhàng và những phản ứng kịp thời sẽ dễ rời khỏi vòng tay mẹ để tự khám phá, trở thành những người độc lập và dễ thích nghi với xã hội hơn. Trẻ càng được vuốt ve, yêu thương thì càng mở lòng và vui vẻ. Và càng ít được chú ý, trẻ càng khép kín trái tim mình, phớt lờ môi trường xung quanh, thu mình và xa lánh đám đông. Harlow tiếp tục thực hiện các thí nghiệm chi tiết hơn, qua đó ông nhận thấy: Một khi khỉ con bị tách khỏi mẹ hơn 90 ngày sau khi sinh, tổn thương là không thể bù đắp được, cho dù sau đó nó có hòa hợp với mẹ hoặc các bạn t-ình khác thì cũng không bao giờ phát triển thành một con khỉ bình thường vì đã qua một "thời kỳ quan trọng" nhất định. Một khi đã bỏ lỡ, cánh cửa đó sẽ đóng lại mãi mãi, và một mối quan hệ tình cảm không thể tạo dựng được nữa. Vì vậy, Harlow đi đến kết luận rằng 6 tháng sau khi sinh con là giai đoạn quan trọng nhất để hình thành tình mẫu tử tốt đẹp. Tại sao lại là 6 tháng? Vì 90 ngày của con khỉ gần bằng 6 tháng của con người. Thí nghiệm của Harlow đã nhận được rất nhiều sự kiểm chứng. Giống như trại trẻ mồ côi trong Thế chiến thứ hai. Mặc dù trẻ được cung cấp đủ thức ăn và quần áo, nhưng hầu hết các em đều đã ch*t. Mọi người thấy rất kỳ lạ, suy luận có thể đứa bé ch*t vì vi khuẩn hoặc nh-iễm tr-ùng b-ệnh t-ật. Vì vậy, chính phủ quy định rằng các nữ tu chăm sóc phải giữ khoảng cách với em bé và đặt rèm giữa các giường cũi. Nhưng tình hình không được cải thiện. Ngoại trừ một trại trẻ mồ côi - nơi trẻ sơ sinh có tỷ lệ t* v-ong đặc biệt thấp. Một bác sĩ đã lẻn vào để điều tra và phát hiện ra rằng một nữ tu sĩ ở đây đã vi phạm các quy tắc khi đón những đứa trẻ sơ sinh và vuốt ve, xoa bóp nhẹ nhàng cho chúng mỗi đêm khi cô ấy trực. Và đó là lúc sự thật lộ ra - chạm, chuyển động và vui chơi là những liều thuốc thực sự. Nhà tâm lý học Watson, người lo lắng về tình mẫu tử thái quá, đã áp dụng triết lý của riêng mình lên chính những đứa con của mình: Không hôn và ôm trẻ, không dễ dàng thỏa mãn nhu cầu của con. Kết quả là ba người con của ông đều mắc chứng tr-ầm c-ảm, con trai cả t-ự t* khi làm bác sĩ tâm lý, con gái thứ hai t-ự t* nhiều lần, con trai còn lại không nhà cửa, sống dựa vào quỹ từ thiện của ông. B-i k-ịch của gia đình Watson, những người ủng hộ và thực hành "phương pháp huấn luyện trẻ sơ sinh theo chủ nghĩa hành vi" cũng tiếp tục ở thế hệ thứ ba. Loạt thí nghiệm này của Harlow tuy bị nhiều người ch-ỉ tr-ích, khiển trách vì tính chất d-ã m-a-n nhưng đóng góp của loạt thí nghiệm này thực sự quá lớn, nó đã làm đ-ảo l-ộn cách nuôi dạy trẻ sơ sinh phổ biến ở Âu Mỹ. Vì vậy, thí nghiệm mang thai hộ khỉ rhesus của Harlow sau này được ca ngợi là "thí nghiệm tâm lý vĩ đại nhất trong thế kỷ 20". Bản chất của tình mẫu tử là gì? ● Đụng chạm - Chăm sóc cẩn thận, ôm nhẹ nhàng, phản ứng kịp thời. ● Chuyển động - Lắc nhẹ, tương tác với trẻ nhiều hơn. ● Chơi - thường chơi trò chơi với trẻ em. Theo một cuộc khảo sát do The Lancet thực hiện, số bệnh nhân mắc b-ệnh tr-ầm c-ảm ở Trung Quốc đã lên tới 94 triệu người. Năm 2016, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc công bố số liệu: Cứ 13 người thì có một người mắc bệnh r-ối lo-ạn t-âm th-ần, tỷ lệ t-ự t* của thanh thiếu niên Trung Quốc đã đứng đầu thế giới. Mặc dù nguyên nhân dẫn đến tr-ầm c-ảm rất phức tạp và liên quan đến nhiều khía cạnh, nhưng không nghi ngờ, một trong những nguyên nhân lớn nhất đến từ "trẻ sơ sinh" và "thời thơ ấu". Nhiều bậc cha mẹ luôn nghĩ rằng trẻ còn nhỏ, chưa biết gì, trí nhớ chưa có. Nhưng nếu trẻ không được tiếp xúc, vận động và vui chơi đầy đủ trong thời thơ ấu, trẻ sẽ có xu hướng sống nội tâm, không thích giao du, khả năng chống chọi với căng thẳng kém, t-ự t-i, kém kỹ năng xã hội và tr-ầm c-ảm, t-ự k-ỷ. Thậm chí tự làm h-ạ-i bản thân và h-ung h-ăng. Cha mẹ ngày nay thích nói với nhau đừng để con th-ua ngay từ vạch xuất phát. Nhưng hầu hết các bậc cha mẹ không biết rằng vạch xuất phát thực sự là ở giai đoạn trứng nước. Sự nuôi dưỡng thực sự của trẻ em không phải là cho nhiều tiền nhất hay thức ăn ngon nhất, mà là cho con nhiều sự đồng hành nhất. #iFact #nuoiduong #giaoductrenho #tinhyeuthuong #giadinh #donghanhcungcon

**Chương Trình Đào Tạo Bấm Huyệt 30 Giờ Cho Bệnh Lý Cơ Xương Khớp** *Dành cho bác sĩ y khoa* --- ### **Mục Tiêu Khóa Học** - Trang bị kỹ thuật bấm huyệt để điều trị **30 bệnh lý cơ xương khớp phổ biến**, kết hợp đánh giá lâm sàng và thực hành dựa trên bằng chứng khoa học. - Hướng dẫn quy trình thao tác chi tiết cho từng vị trí huyệt đạo, đảm bảo an toàn và hiệu quả. --- ### **Cấu Trúc Khóa Học** **1. Giới Thiệu Về Bấm Huyệt (2 giờ)** - Nguyên lý Đông y: Kinh lạc, khí huyết, huyệt đạo liên quan đến cơ xương khớp. - An toàn: Chống chỉ định (gãy xương, viêm cấp, mang thai), cường độ ấn huyệt, giao tiếp với bệnh nhân. - Xác định huyệt đạo dựa trên giải phẫu. **2. Bệnh Lý Chi Trên (6 giờ)** - **7 bệnh lý:** 1. Hội chứng ống cổ tay 2. Viêm lồi cầu ngoài (Tennis Elbow) 3. Viêm lồi cầu trong (Golfer’s Elbow) 4. Viêm bao gân duỗi ngón cái (De Quervain’s) 5. Viêm quanh khớp vai (Frozen Shoulder) 6. Rách chóp xoay (Rotator Cuff Tear) 7. Hội chứng ống Cubital - **Huyệt đạo chính:** Hợp Cốc (LI4), Khúc Trì (LI11), Đại Lăng (PC7), Ngoại Quan (TW5). - **Thực hành:** Kỹ thuật ấn huyệt kết hợp kéo giãn khớp. **3. Bệnh Lý Chi Dưới (6 giờ)** - **8 bệnh lý:** 8. Viêm cân gan chân (Plantar Fasciitis) 9. Viêm xương cẳng chân (Shin Splints) 10. Rách sụn chêm (Meniscus Tear) 11. Chấn thương dây chằng chéo trước (ACL) 12. Hội chứng đau bánh chè (Patellofemoral) 13. Viêm bao hoạt dịch khớp háng (Hip Bursitis) 14. Viêm gân gót (Achilles Tendinitis) 15. Bong gân mắt cá chân - **Huyệt đạo chính:** Tam Âm Giao (SP6), Túc Tam Lý (ST36), Thừa Sơn (BL57), Côn Lôn (BL60). - **Thực hành:** Ấn huyệt kết hợp di động khớp. **4. Bệnh Lý Cột Sống (8 giờ)** - **9 bệnh lý:** 16. Thoát vị đĩa đệm 17. Đau thần kinh tọa 18. Thoái hóa đốt sống cổ 19. Bong gân thắt lưng 20. Hẹp ống sống 21. Vẹo cột sống (Scoliosis) 22. Thoái hóa đĩa đệm 23. Đau khớp cùng chậu 24. Hội chứng cơ thang - **Huyệt đạo chính:** Đại Trường Du (BL25), Thận Du (BL23), Ủy Trung (BL40), Đốc Mạch (GV14). - **Thực hành:** Phối hợp huyệt đạo để giảm đau và chỉnh hình cột sống. **5. Bệnh Lý Toàn Thân (6 giờ)** - **6 bệnh lý:** 25. Thoái hóa khớp (Osteoarthritis) 26. Viêm khớp dạng thấp 27. Đau cơ xơ hóa (Fibromyalgia) 28. Loãng xương 29. Gút 30. Viêm cột sống dính khớp - **Huyệt đạo chính:** Huyết Hải (SP10), Khúc Trì (LI11), Thái Khê (KI3), Mệnh Môn (GV4). - **Thực hành:** Phương pháp tiếp cận toàn diện, kết hợp dinh dưỡng và lối sống. **6. Đánh Giá & Thực Hành Lâm Sàng (2 giờ)** - Kiểm tra kỹ năng: Xử lý tình huống thực tế (ví dụ: đau thắt lưng cấp). - Thảo luận ca bệnh phức tạp và điều chỉnh phác đồ. --- ### **Ví Dụ Chi Tiết Cho Một Bệnh Lý** **Bệnh: Thoát Vị Đĩa Đệm** 1. **Kiểm Tra Lâm Sàng:** - Triệu chứng: Đau lan xuống chân, tê bì, yếu cơ. - Dấu hiệu nguy hiểm: Mất kiểm soát tiểu tiện (cần chuyển viện). 2. **Huyệt Đạo:** - **BL23 (Thận Du):** Giữa cột sống thắt lưng L2-L3. - **BL40 (Ủy Trung):** Khoeo chân. - **GB30 (Hoàn Khiêu):** Mông, giữa mấu chuyển xương đùi và xương cùng. 3. **Quy Trình Thao Tác:** - Day ấn mỗi huyệt 3–5 phút, lực vừa phải. - Kết hợp kéo giãn cột sống thụ động. - Tần suất: 2–3 lần/tuần. 4. **Lưu Ý:** Tránh ấn mạnh ở giai đoạn viêm cấp. --- ### **Phương Pháp Giảng Dạy** - **Thực Hành 70%:** Tập trung vào kỹ thuật ấn huyệt, chỉnh tư thế, và phối hợp động tác. - **Học Liệu:** Sơ đồ kinh lạc, mô hình giải phẫu 3D. - **Cập Nhật Y Học:** Thảo luận nghiên cứu về hiệu quả giảm đau của bấm huyệt (ví dụ: Fibromyalgia). ### **Kết Quả Đạt Được** - Bác sĩ có thể **tích hợp bấm huyệt** vào phác đồ điều trị, giảm phụ thuộc vào thuốc giảm đau. - Nắm vững 30 bệnh lý và xử trí linh hoạt theo tình trạng bệnh nhân. **Ghi Chú:** Điều chỉnh liệu trình dựa trên phản hồi của bệnh nhân và kết hợp vật lý trị liệu nếu cần.

Tuyệt vời! Chúng ta sẽ cùng nhau đi sâu vào vấn đề nhức mỏi vai gáy, một trong những bệnh lý cơ xương khớp phổ biến nhất hiện nay. Nhức mỏi vai gáy: Nguyên nhân và triệu chứng Nhức mỏi vai gáy là tình trạng đau nhức, căng cứng ở vùng vai gáy, có thể lan xuống cánh tay, lưng và đầu. Nguyên nhân gây bệnh rất đa dạng, bao gồm: * Tư thế sai: Ngồi làm việc sai tư thế, cúi đầu quá lâu, ngủ gối quá cao... * Vận động quá sức: Mang vác vật nặng, tập luyện cường độ cao... * Căng thẳng: Stress, lo âu kéo dài... * Bệnh lý: Thoái hóa đốt sống cổ, thoát vị đĩa đệm, viêm khớp... Triệu chứng thường gặp: * Đau nhức, căng cứng vùng vai gáy * Hạn chế vận động cổ * Đau đầu, chóng mặt * Tê bì cánh tay * Khó ngủ Bấm huyệt điều trị nhức mỏi vai gáy Bấm huyệt là một phương pháp hiệu quả để giảm đau và cải thiện tình trạng nhức mỏi vai gáy. Dưới đây là một số huyệt đạo quan trọng và kỹ thuật bấm huyệt: * Huyệt Kiên Tỉnh: * Vị trí: Điểm cao nhất của vai, trên đường thẳng nối giữa vai và cột sống. * Tác dụng: Giảm đau vai gáy, thư giãn cơ bắp. * Kỹ thuật: Dùng ngón tay cái day ấn huyệt theo chiều kim đồng hồ trong 1-2 phút. * Huyệt Phong Trì: * Vị trí: Chỗ lõm ở phía sau gáy, dưới xương chẩm. * Tác dụng: Giảm đau đầu, chóng mặt, đau vai gáy. * Kỹ thuật: Dùng ngón tay cái day ấn huyệt theo chiều kim đồng hồ trong 1-2 phút. * Huyệt Đại Chùy: * Vị trí: Chỗ lõm dưới đốt sống cổ thứ 7. * Tác dụng: Giảm đau vai gáy, tăng cường lưu thông máu. * Kỹ thuật: Dùng ngón tay cái day ấn huyệt theo chiều kim đồng hồ trong 1-2 phút. * Huyệt Hợp Cốc: * Vị trí: Điểm giữa ngón cái và ngón trỏ. * Tác dụng: Giảm đau đầu, đau vai gáy. * Kỹ thuật: Dùng ngón tay cái day ấn huyệt theo chiều kim đồng hồ trong 1-2 phút. Lưu ý * Bấm huyệt cần được thực hiện bởi người có chuyên môn. * Không bấm huyệt vào vùng da bị tổn thương, viêm nhiễm. * Thận trọng với bệnh nhân có bệnh lý nền. * Kết hợp bấm huyệt với các phương pháp điều trị khác để đạt hiệu quả tối ưu. Lời khuyên * Duy trì tư thế đúng khi làm việc, học tập. * Tập luyện thể dục thường xuyên để tăng cường sức khỏe cơ xương khớp. * Giảm căng thẳng, stress. * Nếu triệu chứng không cải thiện, hãy đến thăm khám bác sĩ để được tư vấn và điều trị kịp thời. Hy vọng rằng, với những kiến thức và kỹ năng được trang bị, các bác sĩ sẽ có thể ứng dụng hiệu quả phương pháp bấm huyệt để điều trị nhức mỏi vai gáy cho bệnh nhân, mang lại sức khỏe và chất lượng cuộc sống tốt nhất.

Trái thơm (dứa) rất tốt cho khớp gối nhờ vào các thành phần dinh dưỡng và hoạt chất có lợi, đặc biệt là bromelain – một loại enzyme có tác dụng kháng viêm, giảm đau và hỗ trợ phục hồi tổn thương khớp. Dưới đây là những lợi ích chính của dứa đối với sức khỏe khớp gối: 1. Giảm viêm và đau khớp • Bromelain có đặc tính kháng viêm mạnh, giúp giảm sưng đau ở khớp gối do thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp hoặc chấn thương. • Một số nghiên cứu cho thấy bromelain có hiệu quả tương đương với một số thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) nhưng ít tác dụng phụ hơn. 2. Hỗ trợ phục hồi sụn khớp • Dứa chứa nhiều vitamin C, giúp cơ thể tổng hợp collagen, một thành phần quan trọng của sụn khớp. • Collagen giúp duy trì sự đàn hồi và chắc khỏe của sụn, giảm nguy cơ thoái hóa khớp gối. 3. Chống oxy hóa và bảo vệ khớp • Dứa giàu chất chống oxy hóa như flavonoid và polyphenol, giúp bảo vệ khớp khỏi tổn thương do các gốc tự do gây ra. 4. Hỗ trợ giảm cân, giảm áp lực lên khớp gối • Dứa có lượng calo thấp, nhiều chất xơ, giúp kiểm soát cân nặng, từ đó giảm áp lực lên khớp gối. • Giữ cân nặng ổn định là yếu tố quan trọng trong việc phòng ngừa thoái hóa khớp. Cách sử dụng dứa tốt cho khớp gối • Ăn dứa tươi hoặc ép nước uống, tránh dứa quá chín (có nhiều đường). • Kết hợp với các thực phẩm tốt cho khớp như cá béo, rau xanh, nghệ… • Tránh ăn quá nhiều nếu có vấn đề về dạ dày do dứa có tính axit. Nếu bạn đang gặp vấn đề về khớp gối, có thể kết hợp dứa với chế độ vật lý trị liệu dưới nước để giảm áp lực lên khớp và tăng hiệu quả phục hồi.